Kielce: 3-4 sierpnia: rocznica rozbicia więzienia UB [ZAPOWIEDŹ]

Pod koniec czerwca 1945 r. na Kielecczyźnie, podobnie jak w całym kraju, z każdym dniem narastał terror komunistycznej bezpieki, a poniemieckie więzienia i obozy ponownie zapełniały się Polakami. Fala aresztowań żołnierzy i oficerów AK, jaka przeszła przez Kielecczyznę późną wiosną i wczesnym latem 1945 r., była tragiczna w skutkach. Kpt. Antoni Heda „Szary”, który w tym okresie swój udział w pracy konspiracyjnej starał się ograniczać jedynie do utrzymywania stałych kontaktów z organizacją, natychmiast zmienił swe podejście do sprawy. Jego reakcją na to, co się działo, była decyzja o podjęciu próby uwolnienia aresztowanych – postanowił ponownie zmobilizować swój oddział i uderzyć. Spektakularne rozbicie kieleckiego więzienia przeprowadziły w nocy z 4 na 5 sierpnia 1945 r. zgrupowania poakowskich oddziałów partyzanckich, związane z Delegaturą Sił Zbrojnych, właśnie pod dowództwem „Szarego” (120–150 osób) oraz porucznika Stefana Bembińskiego „Harnasia”/„Sokoła” (70–80 osób). Po opanowaniu kluczowych punktów w mieście i zablokowaniu ważniejszych siedzib sił represji, partyzanci przeprowadzili udany szturm na budynki więzienne, w wyniku których uwolnili 354 więźniów. Ze względu na skalę trudności (atak w centrum dobrze strzeżonego miasta wojewódzkiego) oraz niewielkie straty po obu stronach, akcja zasługuje na szczególne podkreślenie.

O upamiętnienie tych wydarzeń jak co roku zadbają rekonstruktorzy ze Stowarzyszenia Rekonstrukcji Historycznych „JODŁA”, którzy dzięki odegraniu przebiegu wydarzeń, odwzorowaniu mundurów i broni, zastosowaniu podkładów dźwiękowych i pirotechniki, przeniosą widzów do wydarzeń z 1945 roku. Widowisko finansowane jest ze środków Urzędu Miasta Kielce oraz instytucji miejskiej „Wzgórze Zamkowe”,  partneruje Ośrodek Myśli Patriotycznej i Obywatelskiej w Kielcach oraz Muzeum im. „Orła Białego” w Skarżysku-Kamiennej.